« تمثيل » خوانديم . مالكيها و حنبليها ، خصوصاً حنبليها ، هيچ گونه توجهى به قياس ندارند ، اما شافعيها به پيروى از پيشواشان محمدبن ادريس شافعى حالت بين بين دارند ، يعنى بيش از حنفيها به حديث توجه دارند و بيش از مالكيها و حنبليها به قياس . در اصطلاح فقهاى قديم گاهى به قياس « رأى » يا « اجتهاد رأى » هم اطلاق مىكرده‌اند . از نظر علماى شيعه ، به حكم اينكه قياس صرفاً پيروى از ظنّ و گمان و خيال است و به حكم اينكه كلياتى كه از طرف شارع مقدس اسلام و جانشينان او رسيده است وافى به جوابگويى است ، رجوع به قياس به هيچ وجه جايز نيست .